نقش روشنفکر-مترجمان در دریافت فلسفه اگزیستانسیالیسم سارتری در ایران قبل از انقلاب 1357 - ملک‌شاهی, مرضیه; خزاعی فرید, علی (فصلنامه مطالعات ترجمه ایران, 2021)
اگزیستانسیالیسم سارتر از گفتمانهای مهمی است که چندین دهه بر ذهن و زبان قشر وسیعی از روشنفکران و نویسندگان ایرانی حاکم بودهاست. اگزیستانسیالیسم سارتر که خود گفتمانی پویا، پیچیده و گاهی پرتناقض بود، در ایران پیش از انقلاب در دست روشنفکران ایرانی و در بافتهای مختلف سیاسی و اجتماعی به خدمت اهداف گوناگون و گاه متناقضی درآمد. بررسی اسناد و بافت تاریخی مورد نظر حاکی از این است که از همان آغاز معرفی سارتر در ایران، چهره چندگانۀ وی طیفهای مختلفی از روشنفکران، نویسندگان و مترجمان را با اهداف مختلف به خود جلب کرد. در این دوره، مترجمان آثار سارتر عمدتاً روشنفکران و نویسندگان حرفهای بودند که فعالانه به ترجمه آثار سارتر و آثاری درباره اگزیستانسیالیسم پرداختند تا ایدئولوژی سیاسی حاکم را تأئید یا رد کنند. از میان مترجمان آثار سارتر دو مترجم، صادق هدایت و مصطفی رحیمی، به ترتیب نقشی مؤثر در دریافت گفتمان اگزیستانسیالیستی به‌عنوان یک فلسفۀ پوچگرا در دهۀ 1320 و به‌عنوان یک ایدئولوژی سیاسی در دهۀ 1340 ایفا کردند. هدف پژوهش حاضر این است تا با مطالعۀ پروندۀ حرفهای این دو مترجم، الگوی ترجمه‌ها، پیرامتن‌های ترجمه‌ها و سایر اسناد مرتبط به تبیین نقش این دو مترجم در دریافت اگزیستانسیالیسم در ایران پیش از انقلاب، به‌ویژه در دو دهۀ 1320 و 1340، بپردازد.